Í gegnum þróunarsögu mannkyns hefur það meira eða minna alltaf búið við hungur. Það er mjög nýtilkomið að gnægð matar sé handa öllum og gott betur.
En ekkert við eðli okkar sem manneskja breyttist við þessa ofgnótt. Líkaminn heimtar ennþá miklu meira af salti og sykri, og mat almennt, en hann hefur nokkra þörf á, vegna þess að hann þróaðist í umhverfi þar sem það var aldrei hægt að fá nóg, hvað þá of mikið.
Við finnum út úr þessum vanda með því að átta okkur á hlutunum, og haga mataræði okkar nokkurn veginn í samræmi við það sem er tiltölulega óbrjálað, eftir áralanga reynslu nokkurra kynslóða. Fæst okkar borða alveg beinlínis hollt, kannski, en flestum tekst að halda mataræðinu nokkurn veginn í lagi.
Ímyndum okkur núna að við myndum taka fullorðna manneskju frá steinöld og skella henni inn í nútímann, sýna henni pizzastaðina og hamborgarastaðina og nammbarinn í matarversluninni. Hvað haldið þið að myndi gerast? Ég held að sá og hinn sami myndi ekki kunna sér neitt hóf og að það yrði mikil áskorun að takast á við þessa yfirþyrmandi ofgnótt, þessa stanslausu freistingu alls staðar, alltaf.
Ég held að hið sama sé að gerast núna í sambandi við upplýsinganeyslu okkar. Við erum vön því að það sé erfitt að komast í upplýsingar, boðleiðirnar hafa verið hægvirkar, mistækar og háðar því hvaðan við höfum þær. En núna búum við í umhverfi þar sem er stanslaust verið að ota að okkur öllum upplýsingum heimsins, röngum og réttum, skemmtilegum og erfiðum. Við höfum aldrei búið við það umhverfi áður; það hefur þvert á móti verið erfitt að komast í allar upplýsingar sem við þurfum. Við þurftum að þræða bókasöfnin í leit að einhverri þekkingu sem var kannski ekki einu sinni til á landinu.
Síðan núna, allt í einu, er komin þessi yfirþyrmandi ofgnótt af upplýsingum, og hundruðir þúsunda ef ekki milljónir aðila sem allir eru að reyna að halda athygli okkar við sínar upplýsingar, hvort sem það eru auglýsingar, leikir, fjárhættuspil, pólitík eða hvaðeina annað.
Og við kunnum ekkert að haga upplýsingalegu mataræði okkar ennþá. Við erum ennþá eins og þessi frá steinöld, sem vappar allt í einu inn á nammibarinn í matvöruversluninni og hefur aldrei áður séð þvílíkt magn af girndarlegum litum og lyktum.
Þannig að við hámum í okkur allt, hvað sem er, algerlega án tillits til þess hvort það sé hollt, eða nákvæmlega hvaða markmiðum við erum að reyna að ná. Erum við að reyna að léttast, eða styrkja vöðva? Frummaðurinn spyr sig ekkert að því, hann bara hámar í sig.
Við þurfum að læra á þetta nýja umhverfi, því ekki fer tæknin burt nema mannkyn fari með.
Góðu fréttirnar eru að við munum finna út úr þessu. Eftir kannski 1-3 kynslóðir verður þessi vandi mjög augljós fyrir bæði almenningi og yfirvöldum og aðilum markaðarins. Slæmu fréttirnar eru að það mun taka einhvern tíma fyrir samfélagið að öðlast þennan þroska.
Reynum bara að þrauka í gegnum þetta umbrotatímabil með sem minnstum skaða, og þá verður þetta allt í lagi.
Bara kannski ekki alveg strax.